Op reis naar Roemenië

0

Achtergrondinformatie

Bevolking
Roemenië heeft een oppervlakte van 238.391 m² (ongeveer zes keer Nederland) en teIt 21,5 miljoen inwoners. Roemenië is een land met verschillende volkeren en culturen. De grootste bevolkingsgroep vormen de etnisch Roemenen (83,4 procent), de grootste minderheid de Magyaren (Hongaren) (6,1 procent). Daarnaast zijn er kleine groepen Duitsers,  Slaven en Turken. Ten opzichte van de Roma (3,2 procent)  is er een dubbele houding: de zigeunermuziek wordt enorm gewaardeerd, maar de Roma als bevolkingsgroep spelen een marginale rol in het maatschappelijk leven.

Minderheden in Roemenië
De Grondwet garandeerde lange tijd het vrije gebruik van de eigen taal in scholen en in publicaties. Men sprak niet van minderheden, maar van ‘bij ons wonende nationaliteiten’. In de jaren zeventig en tachtig van de vorige eeuw, toen dictator Ceausescu aan de macht was verslechterde de situatie voor minderheden. Na zijn dood in 1989 wordt er gepoogd de verhouding van de staat met de minderheden weer te ontspannen. Er kwam een minderhedenwet en vertegenwoordigers van minderheden hebben een zetel in het parlement. Vijftien minderheden zijn nu vertegenwoordigd in het Roemeense parlement.

Roemenië in de EU
Op 1 januari 2007 is Roemenië toegetreden tot de Europese Unie. Roemenië moest en moet nog steeds in verband hiermee aan veel eisen voldoen. In Nederland overheerst het beeld van Roemenië als een land met Oost-Europese flats, paardenkarren op het platteland en criminele bendes. Dat is een erg eenzijdig beeld. Het grootste deel van de bevolking verdient netjes zijn boterham en kan redelijk rondkomen. Een deel van de bevolking leeft echter onder de armoedegrens, waardoor ze uit hun huis (dreigen te) worden gezet. Mensen die het zwaar hebben zijn weeskinderen, ouden-van-dagen en gehandicapten. Veel jonge mannen en vrouwen zijn (tijdelijk) geëmigreerd en werken met name in Italië en Spanje. Het verdiende geld wordt nogal eens besteed aan de bouw van protserige villa’s zoals je die op het platteland tegenkomt.

Communicatie
Het internationale landennummer van Roemenië is 00 40; van Nederland 00 31 en van België 00 32. Mobiel bellen in Roemenië is mogelijk. Informeer voor vertrek bij je provider naar de mogelijkheden en kosten. Een overzicht van de kosten per provider vind je op www.bellen.com. De kosten voor roaming zijn per 15 juni 2017 afgeschaft. Er is een 4G-netwerk voor het internet.

Op veel plaatsen zoals in hotels en restaurants, maar ook in de openbare ruimte, is Wi-Fi beschikbaar.

Eten en drinken
De Roemeense keuken weerspiegelt de geografie en de geschiedenis van het land. De weelderige natuur heeft het land rijk gezegend. De bewoners van de graanschuur van Europa zijn meesterlijke broodbakkers. Tijdens feestdagen maken huisvrouwen van gistdeeg gevlochten broden en broden in de vorm van konijntjes, vogeltjes, herten. Daarmee worden voorbijkomende zangers beloond zodat Gods zegen op het huis rust. Met Kerstmis en nieuwjaar eet men graag koolbroodjes: het in kool- en wijnbladeren verpakte gehakt heet sarmale. In plaats van aardappelen eet men vaak mamaliga, een soort maispap. Ook populair is ciorba, een zurige soep.

Regionale specialiteiten in Roemenië
In Walachije, het zuidelijk gedeelte van Roemenië, houdt men van zuring en brandnetels, witte en groene bonen, paddenstoelen, Donau-haringen, pruimen, pompoen pannenkoeken. En daarnaast van pasteitjes, bonenstoofpotten, kip met kweeperen of abrikozen, eend of gans met olijven.

In Banaat, in het grensgebied met Servië en Hongarije, heeft men ondanks veel Servische invloeden toch iets eigens behouden. De lijst met starters in eindeloos: van auberginesalade tot en met pasteitjes en confituren op basis van oude recepten. De pannenkoeken herinneren aan het Habsburgse Rijk.

In Transsylvanië, het centrale deel van Roemenië, houdt men van stevige kost. Huisgemaakt brood, gerookt spek, soep van groene bonenschillen en natuurlijk pruimenbrandewijn. Er wordt veel varkensvlees gegeten en ook kool is erg populair. Befaamd is een stoofpot uit Cluj met wisselend lagen van savooiekool en gehakt.

Ook in Moldova, in het oosten, eet men graag stevige kost, bijvoorbeeld de tochitura, een soort ragout met ei en kaas, pasteitjes en gevlochten broden. Populair is chisca, worst gemaakt van varkensvlees. Het wordt gecompleteerd met champignons, tuinbonen en bruine bonen.

In de Donaudelta staat er veel vis op het menu: meerval, snoekbaars, baars, karpers, snoek, zeelt en aan de monding van de Donau kleine steur. En daarnaast kaviaar en de zure vissoep.

Wijn drinken in Roemenië
Roemenië is een wijnland bij uitstek. De grootste wijnvelden liggen in de Donauvlakte en de zuidelijke en oostelijke uitlopers van de Karpaten. De wijnheuvels van Cotnari nabij Moldavië hebben nog inheemse wijnstokken van muskaatwijn, de Francusa, en de ‘witte meisjesdruif’. De grootste wijnhuizen zijn die van Husi, Panciu Odobeti en Bucium. In Muntenia laat men met veel succes wijnsoorten uit andere landen groeien: Cabernet Sauvignon, Merlot en de ‘zwarte meisjesdruif’.

Beroemd zijn de lokale alcoholische dranken: brandewijn uit wijngist of pulp en uit verschillende soorten fruit zoals pruimen, appels en peren: Tuica, Horinca of Palinka.

Kleinere wijngebieden zijn er in Banaat en Arad. De wijnen van Banaat waren lange tijd in Midden-Europa zeer geliefd. De Zwaben  hebben de wijnstokken gecultiveerd, vandaar dat men van Zwabenwijn spreekt. In Arad bevinden de wijngebieden zich op de heuvels van de Zarander bergen. Een bekende wijnboerderij is Minis. De wijn uit Zevenbergen geniet bijzondere faam. Het wijnhuis Tarnave heeft met zijn Feteasca Regala menige prijs in de wacht gesleept.

Feestdagen en festivals

1 en 2 januari, Nieuwjaar
24 februari, Dragobete. Het is een dag in het teken van liefde, romantiek en het voorjaar. Geliefden en partners geven elkaar kleine cadeautjes.
1 maart, Martisor (letterlijk ‘kleine maart’). Een rood-wit koord met hanger wordt cadeau gedaan en door vrouwen twee weken lang gedragen. Het symboliseert het begin van de lente.
8 maart, Internationale Vrouwendag.
8 en 9 april, Orthodox Pasen.
1 mei, Dag van de Arbeid.
9 mei, Dag van Europa.
1 juni, Internationale Dag van het Kind.
27 en 28 mei, Orthodox Pinksteren.
15 augustus, Maria hemelvaart
30 november, Sint Andrew
1 december, Dag van de Vereniging; Nationale dag van Roemenië
25/26 december, Kerstmis.

Festivals
Behalve lokale festivals kent Roemenië een aantal internationale muziekfestivals. ZoalsBucharest International Jazz Competition (mei) en Harmonia Cordis Guitar festival (augustus).

Cultuur (gewoonten en gebruiken)
Roemenen zijn erg gastvrij. Als er een toast uitgebracht wordt drinkt men vaak tuica (in het Hongaars heet dat Palinka), een borrel met een hoog alcohol percentage. Als je wat gedronken hebt, moet je vooral niet de weg opgaan met een auto. Er mag geen druppel alcohol worden gedronken in het verkeer.

Als er in Roemenië  iemand jarig is wordt er gezongen en getrakteerd. ‘Multi ani traiesca’ is de Roemeense versie van ‘Lang zal ze leven’. In dorpen komen familie en buren langs, in steden worden soms hele restaurants afgehuurd om een verjaardag te vieren. Terwijl men op het platteland vasthoudt aan tradities, kiest men in de stad meer voor de moderne, individuele levensstijl.

Tradities in Roemenië
Als je een bezem aan een schutting ziet hangen kan dit betekenen dat in het huis een huwbare dochter woont. Op een bruiloft op het platteland wordt de hele gemeenschap uitgenodigd. Er is veel eten en drinken, muziek en dans. Bij een begrafenis loopt het hele dorp achter de kist als laatste eerbetoon. Feestdagen worden op het platteland anders gevierd als in de stad. Kerst wordt gevierd in de kerk en met de familie. De kerstboom ontbreekt niet, hoe bonter hoe beter. De Nachtmis is het hoogtepunt van de Kerst, mannen en vrouwen zitten soms gescheiden van elkaar. Tijdens oudjaar is er vuurwerk, maar veel minder dan bij ons. Ouderen doen een voorspelling voor het nieuwe jaar op basis van de zogenaamde uienkalender. Als je ’s ochtend tarwekorrels in je tuin vindt, komt dat van kinderen die je een goede oogst toewensen.

Voorjaarsfeesten in Roemenië
Pasen wordt twee weken later gevierd dan in Nederland. Er worden paastakken aan de schutting gehangen en er wordt paasbrood gegeten. In het voorjaar zijn er schapenfeesten (de schapen gaan daarna de bergen in).  Midzomer wordt gevierd met dansende jonge meisjes. Vervolgens breekt de oogsttijd aan. Boeren leggen brood bij het icoon van hun favoriete heilige.

Weer en klimaat
Roemenië heeft een landklimaat met warme zomers en koude winters. In de zomermaanden kan de temperatuur oplopen tot 30 graden Celsius en in de wintermaanden varieert de temperatuur van 5 tot min 15 graden. In de hoger gelegen delen (onder andere Harghita en de Karpaten) kunnen de temperaturen zelfs dalen tot min 25 graden. De meeste neerslag valt in het zuiden en westen, het minst in het oosten.

Klimaattabel:
De vier cijfers die telkens worden genoemd zijn van links naar rechts: de gemiddelde maximum temperatuur in graden Celsius, aantal zonuren per dag, aantal dagen per maand met minimaal 1 mm-neerslag per dag en- de gemiddelde temperatuur van het zeewater
Boekarest

Maand T max Zon Neerslag T w
Januari  1   2  10    Nvt
Februari 4   3  10
Maart  11   5 9
April   18   6  10
Mei  24    8  12
Juni  27    9  11
Juli  29   9 9
Augustus  29   9    8
September  25 7    6
Oktober 18 6  6
November  11 3  9
December  4 2 10

 

Landschap
Roemenië is geografisch te verdelen in laagvlakte, heuvelland en gebergte. In het midden van het land wordt het Zevenburgse hoogland omgeven door de Karpatenboog. Bestond Roemenië in het verleden bijna helemaal uit oerbos, tegenwoordig is dat nog maar een kwart.

Hooggebergte in Roemenië
De Karpaten zijn minder hoog dan de Alpen, maar stammen uit ongeveer hetzelfde geologische tijdperk. De Karpaten worden vaak onderverdeeld in de Oostelijke Karpaten, de Zuidelijke Karpaten en de Westelijke Karpaten.

Roemenië  heeft veel bodemschatten en er zijn veel minerale en thermale bronnen. Een derde van het geneeskrachtige water van Europa bevindt zich in de Karpaten. Er zijn verspreid over het land 70 kuuroorden

In de Karpaten rond Brasov zijn nog wilde populaties wolven, bruine beren, lynxen en wilde katten. Er zijn natuurparken opgericht ter bescherming van deze soorten.

Het hoogste punt van Roemenië is de Moldoveanu in het Fagarasgebergte (Muntii Fagarasului) in de Transsylvaanse Alpen, 2548 meter. In het westen ligt het Bihorgebergte met als hoogste top de Curcubata, 1848 meter.

Laagvlakte in Roemenië
Achter de wouden om de steden Arad, Oradea en Timisoara, bevindt zich de Hongaarse laagvlakte. Het zuidelijke deel vormt de Roemeense vlakte, de belangrijkste agrarische streek. Ze loopt helemaal tot de Moldovastreek in het oosten door.

In het zuidoosten, tussen Donau, Zwarte Zee en de grens met Bulgarije, ligt Dobruja op een plateau van zo’n 350 meter, en helemaal in het oosten bij de Donaudelta ligt het grootste wetland van Europa. Tussen de rivierdalen van de Pruth en de Sireth, in Moldova, bevindt zich het heuvellandschap van de Voor-Karpaten en een met löss bedekt plateau.

Religie
Na het einde van het communistische tijdperk kwam de religie weer tot bloei. Bijna 100 procent van de bevolking is gelovig. De meeste Roemenen (ruim 80 procent) behoort tot de Roemeens-orthodoxe kerk met aan het hoofd de Patriarch van Boekarest. Daarnaast bestaat ongeveer 15 procent van de bevolking uit  katholieken, protestanten en aanhangers van andere christelijke geloofsgemeenschappen zoals de Pinkstergemeente en Zevende-dag adventisten.

Taal
De officiële taal is het Roemeens. Het is een Romaanse taal, afkomstig uit het Latijn en maakt gebruik van het Latijnse alfabet. Op bevel van de Russen werd van 1938-1989 het cyrillische alfabet gebruikt.  Naast Roemeens wordt er Hongaars, Duits en Russisch gesproken.

Enkele woorden Roemeens

Hallo                             – Salut                     Uitspraak    Sáloet
Hoe gaat het?             – Foarte Bine          Uitspraak    Foarté biené
Ik kom uit Nederland – Sunt din Olanda  Uitspraak   Soent din Olandá

Ik heet Jan                   – Numele meu este Jan

Ik vind Roemenië mooi    – Cred că România este frumoasă
Ik heb honger                    – Mi-e foame
Ik heb dorst                       – Mi-e sete
Ik heb zin om een eindje te fietsen     – Aș dori să merg cu bicicleta

 

Praktische informatie

Adressen ambassade

Roemeense ambassade in Den Haag
Catsheuvel 55, 2517 KA Den Haag
T: 070-3223613
I: http://haga.mae.ro/

Roemeense ambassade in Brussel
Gabriollestraat 105, 1180 Brussel
T: 02 345 26 80
I: http://bruxelles.mae.ro
Nederlandse ambassade in Boekarest
Bd. Dimitrie Pompeiu 5-7, Hermes Business Campus, Gebouw B, 8e verdieping, Boekarest 020335, sektor 2.
T: +40 21 208 60 30
I: https://www.nederlandwereldwijd.nl/landen/roemenie
Belgische ambassade in Boekarest
Boulevard Dacia, 58 Sector II, 020061 Boekarest
T: +40 21 212 36 80, noodnummer buiten openingsuren: +40 723 202 026
I: http://romania.diplomatie.belgium.be

Elektriciteit
In Roemenië vind je dezelfde stopcontacten als in de Benelux. De netspanning is 230 V en de frequentie is 50 Hz. Een verloopstekker is niet nodig.

Fooien
In Roemenië zijn fooien gebruikelijk. Bedieningsgeld is soms bij de restaurant- of hotelrekening inbegrepen. Indien dat niet het geval is, kunt je uitgaan van een fooi van 5 tot 10 procent. Bij taxichauffeurs kun je het bedrag naar boven afronden.

Fotografie
Als je personen fotografeert, is het wel zo beleefd om vooraf toestemming te vragen. Roma zigeuners houden er doorgaans niet van om gefotografeerd te worden. Enerzijds zijn ze bang dat met de foto een stukje van hun ziel wordt afgenomen, anderzijds willen ze geen toeristische attractie zijn.

Indien je in kloosters of kerken wilt fotograferen heb je daar toestemming voor nodig. Soms wordt geen toestemming verleend omdat muurschilderingen gevoelig zijn voor flitslicht. Foto’s maken van militaire en strategische objecten, zoals grensposten, is niet toegestaan.

Geldzaken
De nationale munt van Roemenië is de leu (RON), letterlijk vertaald betekent het leeuw. De leu (meervoud: lei) is verdeeld in 100 bani (enkelvoud ban). Voor een euro krijg je 4,5 leu (kijk voor de dagkoers op www.wisselkoers.nl). Er zijn munten van 1 (goud), 5 (koper), 10 (zilver) en 50 (goud) bani, maar 1 en 5 ban munten zijn zeldzaam. Bankbiljetten zijn er van 1 (groen), 5 (paars), 10 (rood), 50 (geel), 100 (blauw), 200 (bruin) en 500 (blauw en paars) lei, ze zijn gemaakt van polymeer plastic. Ze zijn even groot als de euro biljetten, met uitzondering van het 200 leu biljet. Dit biljet en ook het biljet van 500 worden nauwelijks gebruikt.

Pinnen in Roemenië
Het wordt aangeraden geld te wisselen in banken, postkantoren of wisselkantoren (Birou de Schimb Valutar). Met de bekende bankpassen kun je geld pinnen bij geldautomaten (Bancomat of ATM).  Ook in kleine steden vind je tegenwoordig wel een of twee geldautomaten en een filiaal van een bank. In dorpen zijn geldautomaten vaak in het postkantoor. Hotels wisselen tegen een ongunstiger koers dan banken.

Creditcards in Roemenië
Hoewel je in steeds meer veel winkels en supermarkten met een bankpas kunt betalen, wordt er in Roemenië nog veel contant betaald. Betaal liever niet met euro’s, meestal is het erg onvoordelig. Creditcards worden geaccepteerd in de meeste hotels en betere restaurants, grote supermarkten en winkelcentra in de steden. Wees voorzichtig met het gebruik van creditcards in verband met het gevaar voor skimming. Het is aan te raden altijd een bedrag aan contanten bij je te hebben.

Gezondheid
Hoewel inentingen voor Roemenië niet verplicht zijn, worden ze wel aanbevolen. Hoeveel en welke vaccinaties je nodig hebt, hangt af van het soort reis en het gebied dat je bezoekt. Actuele informatie staat op www.lcr.nl, de site van het Landelijk Coördinatiecentrum Reizigersadvisering dat richtlijnen uitgeeft voor vaccinaties en preventie van malaria. In België kun je vergelijkbare informatie krijgen bij het Instituut voor Tropische Geneeskunde in Antwerpen www.itg.be.

Reisapotheek
Neem een kleine reisapotheek mee met daarin o.a. jodium, pleisters, sterilon en middelen tegen koorts, diarree, verstopping, insectenbeten, zonnebrand en eventueel een middel tegen reisziekte. Denk ook aan een tekentang, thermometer (onbreekbaar), ORS (Oral Rehydration Salts, tegen uitdroging) en vitaminetabletten. Voor de hygiëne op reis o.a. een flesje desinfecteergel en ontsmettingsdoekjes.

Europees Medisch Paspoort
Handig om mee te nemen is het Europees Medisch Paspoort, een document waarmee je in urgente situaties veel problemen kan voorkomen. Het paspoort is opgesteld in elf talen, waardoor de hulpverlener (in het buitenland) eenvoudig de gegevens van de patiënt, zijn of haar ziekten, aandoeningen en medicijngebruik kan opzoeken. Ook is vermeld wie de behandelende arts is en wie er in dringende gevallen gewaarschuwd kan worden. Het medisch paspoort is onder andere verkrijgbaar bij huisarts, de Reisdokter, apotheek en GGD.

Goede reisverzekering
Het niveau van de medische zorg in Roemenië is een stuk lager dan in West-Europa. De artsen zijn over het algemeen goed opgeleid, maar het ontbreekt vaak aan faciliteiten, geneesmiddelen en goed opgeleid ondersteunend personeel. Het is belangrijk om een goede reisverzekering af te sluiten. Houd er rekening mee dat mogelijk contant moet worden betaald voor de verlening van medische zorg.

Invoerbepalingen
Voor Roemenië gelden de standaard douanebepalingen. Volwassenen mogen per persoon 1 liter sterke drank of 2 liter wijn, 200 sigaretten of 50 sigaren of 250 gram tabak belastingvrij invoeren. Verder mag je geen antiek, kunstschatten, drugs, wapens e.d. in- en uitvoeren. Je mag belastingvrij tot een waarde van 430 euro mee naar huis nemen. Download de app ‘douane reizen’ of kijk op www.douane.nl/reizigers.

Tijdsverschil
In Roemenië is het een uur later dan in Nederland. De zomertijd in Roemenië loopt gelijk aan die van Nederland.

Veiligheid
Op markten, pleinen, in de bus en op busstations moet je zoals overal oppassen voor zakkenrollers. Geld en belangrijke papieren kun je beter niet in je handtas bewaren. Laat ze in de kluis van het hotel achter. Ben je onderweg, draag ze dan op het lichaam, bijvoorbeeld in zakjes aan de binnenkant van je kleding of in een gordel. Download voor je reis de app ‘SOS op reis’ zodat je altijd je belangrijke telefoonnummers bij de hand hebt. Ben je bestolen, doe dan aangifte bij de politie; dat is nodig voor de verzekering.

Wees voorzichtig in het verkeer en ga niet rijden na zonsondergang. Chauffeurs rijden vaak  roekeloos en op het platteland zijn de wegen soms in erbarmelijke staat, onverlicht en met loslopend vee. In het geval van aanhoudende regenval kunnen er overstromingen voorkomen.

Nuttige reisadviezen en actuele informatie over de veiligheid in de verschillende regio’s van Roemenië vind je op www.nederlandwereldwijd.nl/reizen (kijk onder reisadviezen bij Roemenië) of op http://diplomatie.belgium.be/nl. Nederlanders kunnen in geval van nood 24/7 bellen met het contactcenter van Buitenlandse Zaken, telefoon +31 247 247 247. Ook via het Twitteraccount @247BZ of de 24/7 BZ Reisapp kun je direct contact opnemen met het contactcenter.

Openingsuren
Musea zijn geopend van 10.00 -18.00 uur, winkels van 9.00 – 18.00 uur en banken van 10.00 -16.00 uur.

Rond toeristische trekpleisters vind je souvenirkraampjes met voorwerpen van folkloristische waarde. Bijvoorbeeld glasiconen, aardewerk en voorwerpen met afbeeldingen van Dracula  –  genoemd naar de bloeddorstige Middeleeuwse Roemeense vorst Vlad Tepes. Afdingen is gebruikelijk bij verkopers van souvenirs.

Walter van Teeffelen

About Walter van Teeffelen

Walter van Teeffelen woont sinds 1981 in Den Haag en houdt zich als Hoofdredacteur van inZaken.eu met meerdere zaken bezig. Hij heeft veel ervaring met het schrijven van artikelen en andere stukken over internationaal zaken doen. Met een achtergrond van (culturele) Fondsenwerving is Walter een enorme aanwinst voor inZaken.eu.

Facebooktwittergoogle_pluslinkedintumblrmailFacebooktwittergoogle_pluslinkedintumblrmail
Share.

Comments are closed.